گزینه هاى "جانشینى هاشمى" در مجمع تشخیص

مصلحت نظام بدون شک توسط یک فرد یا گروه تشخیص داده نمی شود و لازم است تا دیدگاه های مختلف، رویکردهای گوناگون و منش های خاص با هم آمیخته شوند تا برخی منفعت جناحی را به مصلحت نظام، ترجیح ندهند. در همین راستا، سال ها شاهد آن بودیم که شخصیت های مختلف سیاسی با تفکرهای مختلف دور یک میز جمع می شدند تا آنکه بهترین تصمیم را برای پیشبرد امور کشور، بگیرند. اما تا قبل از درگذشت آیت ا... هاشمی یعنی بنیانگذار این مجمع، ریاست آن برعهده فردی بود که تمام جریان های سیاسی را در نگاه کلی قبول داشت و برای پایان دادن به تضاد دیدگاه های میان آن ها تمام سعی خود را به کار می گرفت. این مجمع که نزدیک به ۳۰ سال است با فرمان امام (س) در ساختار حقوقی نظام جمهوری اسلامی ایران قرار گرفته، تلاش می کند تا میان دو رکن اساسی جمهوری اسلامی که یکی قوه مقننه و دیگری شورای نگهبان است، حکمیت کند. حکم اعضای این مجمع، اسفند امسال به پایان می رسید و همگان منتظر آن بودند تا تدابیر ویژه رهبرمعظم انقلاب را در این زمینه مشاهده کنند که متاسفانه با درگذشت آیت ا... هاشمی رفسنجانی، اوضاع به نوعی عوض شد و دغدغه ها از انتصاب اعضای مجمع به سمت ریاست این نهاد تغییر مسیر داد.

اصلح برای جایگزینی هاشمی

بسیاری از شخصیت های سیاسی در این روزهای بعد از آیت ا... به این موضوع می اندیشند که آیا کسی هست که صلاحیت جانشینی هاشمی را داشته باشد؟ آیا جانشین هاشمی می تواند همان گونه مقتدرانه به راه وی ادامه دهد؟ آیا مجمع با حضور افراد جدید، همان مجمع تشخیص مصلحت نظام باقی خواهد ماند؟ برای پاسخ به این سوالات باید تا اسفند ماه صبرکرد و دید چه خواهد شد.

اما گزینه هایی که از لحاظ جایگاه به آیت ا... هاشمی نزدیک هستند، چندان فراوان نبوده و ما تنها می توانیم چند گزینه را در ذهن داشته باشیم. شخصیت هایی مانند آیات هاشمی شاهرودی، جنتی، امینی، آملی لاریجانی، دری نجف آبادی و حجج اسلام روحانی و ناطق نوری و نیز آقای ولایتی از شخصیت های برجسته ای هستند که شرایط جایگزینی را دارند. البته بر روی این گزینه ها در صورتی می توانیم حساب باز کنیم که برای پنج سال جدید، مجددا در شاکله مجمع حضور داشته باشند. در ادامه با نگاهی اجمالی، سابقه آن ها را مورد بررسی قرار می دهیم.

مرد حل اختلاف قوا

سید محمود هاشمی شاهرودی از گزینه های مطرح شده برای ریاست مجمع تشخیص مصلحت نظام است. وی ریاست قوه قضاییه، نایب رییس دوم مجلس خبرگان رهبری، فقیه شورای نگهبان و عضویت مجمع تشخیص مصلحت نظام را در کارنامه سیاسی خود دارد. چهره های سیاسی، وی را یک چهره فرا جناحی می دانند و معتقدند او به هیچ کدام از جناح های اصولگرا و اصلاح طلب تعلق ندارد.

رییس خبرگان

نفر آخری بود که توانست از تهران، مجوز حضور در مجلس خبرگان را به دست آورد اما توانست ریاست این مجلس را به خود اختصاص دهد. چهره ای با سلیقه سیاسی نزدیک به اصولگرایان که حال بعد از فوت آیت ا... هاشمی رفسنجانی جزو گزینه های احتمالی برای نشستن روی صندلی ریاست مجمع تشخیص مصلحت نظام است. امام جمعه موقت تهران از منتقدان جدی سیاست های هاشمی رفسنجانی بود و شاید برای نشستن بر روی صندلی ریاست مجمع، ایدئولوژی خاص خود را به کار گیرد.

امام جمعه معترض

آیت ا... ابراهیم امینی (نجف آبادی) که سال ها امام جمعه قم بود امروز عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه است. امینی سال ها در خبرگان حضور داشت و در دوره پنجم این مجلس نیز، با لیستی که آیت ا... هاشمی تنظیم کرده بود، به میان خبرگان آمد. او تفکری هم راستا با هاشمی داشته و رابطه مناسبی با تندروی ها ندارد. آیت ا... امینی در اعتراض به برخی مواضع سال های اخیر از امامت جمعه قم انصراف داد.

قاضی القضات

آیت... صادق لاریجانی، رییس قوه قضاییه نیز می تواند یکی از گزینه های جانشینی آیت ا... هاشمی باشد. وی سال ها در سمت رییس قوه قضاییه مشغول به کار است و با توجه به شیوه مدیریتی که دارد، می تواند اداره مجمع را در دست بگیرد.

مصلحت اندیش امنیتی

آیت ا... قربانعلی دری نجف آبادی نیز از گزینه های احتمالی ریاست مجمع است. وی که در سال های نه چندان دور به عنوان وزیر اطلاعات در ایران مشغول کار بود، در میان گزینه های حاضر، شرایط لازم را برای ریاست بر این مجمع دارد. او در حال حاضر نماینده ولی فقیه در استان مرکزی است. دری نجف آبادی نیز خلق و خویی نزدیک به اعتدالگرایان دارد.

شیخِ نور، یار شیخِ اکبر

تحلیلگران زیادی از وی به عنوان تنها گزینه ای یاد می کنند که می تواند با منش اعتدالی خود جای خالی آیت ا... را پر کند. ناطق هر چند در اظهارات خود بر این نکته که عمر سیاسی وی تمام شده اشاره داشته است، ولی هنوز پتانسیل اداره امور را به خوبی دارد. وی از دوره های اول تا پنجم نماینده مردم در مجلس شورای اسلامی بود و در دوره های چهارم و پنجم، ریاست مجلس را بر عهده داشت. ناطق بعد از شرکت در انتخابات ریاست جمهوری و پذیرش شکست از رییس دولت اصلاحات، با پیشنهاد اصولگرایان ریاست شورای هماهنگی نیروهای انقلاب اسلامی را بر عهده گرفت. اما مدتی بعد با تغییر نگرش سیاسی به یکی از منتقدان جدی جناح اصولگرا تبدیل شد. با این حال ناطق نوری این روز ها توانسته جایگاه خاصی را در میان اصلاح طلبان و اصولگرایان معتدل پیدا کند و پشتوانه اجتماعی خوبی را نیز میان مردم دارد.

مرید هاشمی، مراد اعتدال

همزمان با نزدیک شدن به پایان دوره احکام اعضای مجمع تشخیص، برخی گمانه زنی ها از حضور روحانی در مجمع و در کسوت ریاست شنیده می شد. روحانی که این روز ها رییس قوه مجریه است، سابقه پنج دوره نمایندگی مجلس شورای اسلامی را در کارنامه سیاسی خود دارد. روحانی از سال ۱۳۶۸ تا ۱۳۹۲ عضو شورای عالی امنیت ملی بود و نمایندگی رهبری را در این نهاد برعهده داشته است و از سال ۱۳۷۱ تا ۱۳۹۲ رییس مرکز تحقیقات استراتژیک مجمع تشخیص مصلحت نظام بوده است.

دیپلمات محافظه کار

علی اکبر ولایتی کهنه کار سیاسی ایران که یک بار برای انتخابات ریاست جمهوری شانس خود را آزموده نیز از دیگر گزینه های مطرح شده برای ریاست مجمع تشخیص مصلحت نظام است. وزیر خارجه دوران جنگ تحمیلی پس از شکست در انتخابات ۹۲ از سوی اکبر هاشمی رفسنجانی، به عنوان رییس مرکز تحقیقات استراتژیک مجمع تشخیص مصلحت نظام انتخاب شد. ولایتی از اعضای شورای عالی انقلاب فرهنگی نیز به شمار می رود و در مجمع تشخیص نیز به سایر اعضا کمک می کند.

اسفند مصلحت

ریاست مجمع بدون شك وابسته به تركیب آن خواهد بود و باید منتظر ماند و دید كه آیا تركیب مجمع تشخیص مصلحت نظام مانند قبل باقی می ماند یا اینكه تغییر و تحولات، شاكله آن را برهم خواهدزد. اسفند امثال بدون آیت ا... هاشمی، كمی معادلات را برهم ریخته و گمانه زنی ها برای ریاست این ركن جمهوری اسلامی را با مشكل روبه رو كرده است.

قانون

کانال تلگرام دمادم
جهت خواندن و پیگیری اخبار منتخب روز ایران و جهان به کانال تلگرام دمادم بپیوندید.
  • گزارش خطا
  • پیشنهاد به دیگر مخاطبان
  • ۰
  • ۰

  • اشتراک‌گذاری در تلگرام
  • اشتراک‌گذاری در کلوب
  • اشتراک‌گذاری در گوگل پلاس
  • اشتراک‌گذاری در بالاترین
  • اشتراک‌گذاری در لینکداین
  • اشتراک‌گذاری در استامبل‌آپون
  • چاپ خبر
  • کپی لینک خبر