جشنوارههایی که پس از سالها وقفه برگزار شدند؛ «آوای کویر» و «صبا»

به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین، برگزاری جشنوارهها و رویدادهای موسیقی متعدد و متنوع لازمه پویایی و ارتقای این حوزه است و زمینهای برای تعامل میان هنرمندان و مخاطبان و ارائه آثار آنان فراهم میکند، جشنوارهها و رویدادهای متعددی سال ۱۴۰۳ در گونههای مختلف موسیقی برگزار شدند که بعضی از آنها همچون دومین جشنواره منطقهای موسیقی مقامی «آوای کویر» پس از هفت سال و جشنواره دانشجویی موسیقی «صبا» و جایزه آلبوم موسیقی پس از پنج سال وقفه برگزار شدند.
بر اساس گزارش ایرنا، جشنوارههای موسیقی دانشجویی با تمرکز بر موسیقی نواحی ایران، گروهنوازی استان تهران و موسیقی خلاق ایران برای نخستین بار برگزار شدند و فراخوان نخستین جشنواره «تماشاگه راز» منتشر شد. بعضی از جشنوارهها همچون «گروههای کُر ایران»، «کهن آواهای تنبور و موسیقی کردی»، جایزه آهنگسازی استاد روح الله خالقی، مسابقه آهنگسازی موسیقی الکتروآکوستیک، نیانبان کیش و عودنوازی قشم به صورت تخصصی در یک گونه خاص برگزار شدند.
زمان و مکان بعضی از جشنوارهها همچون «نوای مهر» و موسیقی نواحی تغییر کرد. جشنواره سحریخوانی و مناجاتخوانی ایرانیان با عنوان «ماهور» ادامه پیدا نکرد و برگزار شدن یا برگزار نشدن رویدادهایی همچون «تهرانُت» نیز نامشخص است.
سال ۱۴۰۳ چهار جشنواره به صورت تخصصی توسط نهادهای مختلف در حوزه سرود برگزار شد و چهلمین جشنواره بینالمللی موسیقی فجر به دلیل عدم موازی کاری با این جشنوارهها، بخش سرود را حذف کرد، با این وجود تعدد جشنوارهها با یک موضوع و رویکرد و بودجه اختصاص داده شده به آنها باید بررسی و آسیبشناسی شود. در این گزارش جشنوارههای موسیقی که در سال گذشته برگزار شدند را مرور میکنیم.
«ماهور»؛ سحریخوانی و مناجاتخوانی ایرانیان
دومین جشنواره سحریخوانی و مناجاتخوانی ایرانیان با عنوان «ماهور» به مناسبت ماه مبارک رمضان به دبیری سیدمحسن حسینی، ۱۸ تا ۲۰ فروردین ماه ۱۴۰۳ با برنامههایی همچون شعرخوانی مناجات، نشستهای تخصصی نقد و بررسی، اجرای ساز و آواز و مناجاتخوانی با همکاری بنیاد رودکی، انجمن موسیقی ایران، معاونت امور هنری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و سازمان فرهنگی هنری شهرداری تهران و حوزه هنری برگزار شد و ۲۰ فروردین با حضور جمعی از مسئولان و هنرمندان و تجلیل از هادی آرزم هنرمند پیشکسوت موسیقی آیینی در تالار رودکی پایان یافت اما این رویداد ادامه پیدا نکرد.
نخستین دوره این جشنواره سال ۱۴۰۲ به همت سازمان فرهنگی هنری شهرداری تهران و مشارکت انجمن موسیقی ایران در قالب فراخوان و مسابقه با هدف آشنایی و تقویت بخشی مناجاتخوانی در موسیقی مذهبی و آیینی در سه حوزه سحرخوانی، مناجاتخوانی و نیایش در آیینه اقوام برگزار شد.
گروههای کُر ایران در شیراز
سومین دوره جشنواره گروههای کُر ایران با هدف بهرهگیری و نشان دادن ظرفیتهای موسیقی جدی آوازی ایران و حضور گروههای کُرال (آوازی) از اقصی نقاط ایران و مشارکت بیش از ۲۰۰ هنرمند موسیقی ۲۲ و ۲۳ اردیبهشت ماه در تالار حافظ اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان فارس و شهر شیراز برگزار شد.
شناسایی، ظرفیتسازی و حمایت از فعالیتهای خلاقانه هنرمندان و گروههای موسیقی فعال در زمینه موسیقی آوازی سراسر کشور و نگاه ویژه به فرهنگ متنوع و ارزشمند اقوام و آداب و سنن مرتبط با این شاخه از هنر از دیگر اهداف این رویداد بود که به همت موسسه مفاخر و نواندیشان هنر پارس و با همکاری شرکت نوازندگان سرزمین آفتاب (بنیانگذار جشنواره گروههای کُر ایران) برگزار شد و حسام هوشیار مدیر اجرایی و طیب فقیه دبیر هنری آن بودند.
شیراز پیشتر نیز میزبانی نخستین دوره جشنواره گروههای کُر ایران در مردادماه ۱۳۹۷، دومین دوره آن در آذرماه ۱۳۹۸ و جشنواره مجازی گروههای کُر در سال ۱۳۹۹ بود.
جشنواره دانشجویی موسیقی نواحی ایران
فراخوان نخستین جشنواره ملی موسیقی دانشجویی با تمرکز بر موسیقی نواحی ایران و با هدف معرفی استعدادهای این حوزه آبان ماه ۱۴۰۲ به دبیری مزدک توسلی در سه بخش خوانندگی، نوازندگی و گروهنوازی، به همت مرکز علمی کاربردی فرهنگ و هنر واحد ۴۶ منتشر شد.
برگزیدگان این جشنواره خردادماه ۱۴۰۳ با برگزاری مراسم اختتامیه در سینما چاپلین فرهنگسرای بهمن، معرفی شدند. از میان شرکتکنندگان در این دوره از جشنواره ملی موسیقی دانشجویی، ۱۲ گروه به مرحله نهایی راه یافتند. این گروهها در مراسم اختتامیه روی صحنه رفتند تا برنامه خود را به صورت زنده برای مخاطبان اجرا کنند. داوران این دوره از جشنواره ملی موسیقی دانشجویی، ایثار یاور و بهنام معیریان بودند.
دومین نیانبان کیش
دومین جشنواره ملی نیانبان کیش به همت سازمان منطقه آزاد کیش به دبیری بابک عامل ۱۲ و ۱۳ تیرماه در این جزیره برگزار شد، ۵۶ اثر از ۲۸ گروه به دبیرخانه این جشنواره ارسال شد که این آثار از استانهای هرمزگان، خوزستان، بوشهر، کرمان و فارس بودند و هشت گروه منتخب برای اجرا در جشنواره انتخاب شدند.
مهدی ادیبان سرپرست معاونت گردشگری سازمان منطقه آزاد کیش رئیس شورای سیاستگذاری و سیدعلیرضا فاطمیانپور معاون فرهنگی و اجتماعی سازمان منطقه آزاد کیش عضو و دبیر شورای سیاستگذاری، خسرو نشان عضو اجرایی شورای سیاستگذاری، فواد توحیدی عضو هنری این شورا و بدریه بحرینی نیز عضو دیگر شورای سیاستگذاری دومین جشنواره ملی نیانبان کیش بودند. ایمان سیاهپوشان، احمد پاداش و نبیل یوسف شریداوی اعضای هیات انتخاب این جشنواره بودند.
خیامخوانی و برگزاری بزرگداشت محمود جهان به عنوان پیشکسوت فقید موسیقی جنوب، از بخشهای ویژه دومین جشنواره ملی نیانبان کیش بود. نیانبان سال ۱۳۹۴ به عنوان میراث ناملموس ملی در فهرست سازمان میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی کشور ثبت شده است.
«آوای کویر» در بیرجند پس از ۷ سال
دومین جشنواره منطقهای موسیقی مقامی «آوای کویر» آیین یادبود استاد ذوالفقار بیتانه پس از هفت سال وقفه با حضور هنرمندانی از استانهای خراسان رضوی، خراسان جنوبی، خراسان شمالی، کرمان، سیستان و بلوچستان ۲۴ تا ۲۷ شهریورماه به همت اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی خراسان جنوبی در اردوگاه یادگاران امام (ره) بهلگرد بیرجند برگزار شد. نخستین دوره این جشنواره سال ۱۳۹۶ با حضور چهار استان برگزار شد.
دومین جشنواره «آوای کویر» در سه بخش اصلی، تکنوازی و گروهنوازی زیر ۱۸ سال و بالای ۱۸ سال در راستای بسط و گسترش هنر ایرانی اسلامی و ساماندهی و شناسایی، آموزش و حمایت از استعدادهای جوان برگزار شد، ۱۴ گروه موسیقی با ۳۸۲ هنرمند در دومین جشنواره آوای کویر شرکت کردند که ۲۰۰ هنرمند به مرحله نهایی راه یافتهاند و به مدت سه روز باهم به رقابت پرداختند و برگزیدگان در آیین اختتامیه معرفی شدند.
«نغمههای روشن فردا» در اراک
دومین جشنواره ملی سرود آفرینش کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان با عنوان «نغمههای روشن فردا» به دبیری احسان منصوری و حضور ۱۶ گروه راهیافته به این جشنواره از ۱۲ استان شامل هفت گروه بخش آزاد و ۹ گروه بخش کانونی، ۱۸ و ۱۹ شهریورماه در اراک برگزار شد و در آیین اختتامیه برگزیدگان معرفی شدند.
عمومیسازی و مردمیسازی سرود در اقشار مختلف جامعه و فضاسازی و ارتقای ظرفیت سرود به عنوان یک رویکرد فراگیر تربیتی جامعه از اهداف کلی و بسط، تعمیق و ترویج هنر ارزشمند و انقلابی سرود در راستای ترویج فرهنگ انقلاب، کشف استعدادهای برتر اعضا و دانش آموزان در عرصههای هنری، تقویت روحیه مشارکت، همکاری، نشاط و شادابی در مخاطبان و مهارتافزایی و پایدارسازی اعضا از دیگر اهداف برگزاری این جشنواره بود.
نخستین سرود فجر
نخستین جشنواره ملی سرود فجر به دبیری حامد جلیلی سال ۱۴۰۲ با انتشار فراخوان کار خود را آغاز کرد. ۸۰۰ اثر از ۵۰۰ گروه از سراسر کشور به جشنواره رسید. در گام نخست، مرحله انتخاب آثار انجام شد و در ادامه مرحله داوری در بخش استانی برگزار شد، آثار برگزیده در بخش استانی به مرحله سوم یعنی بخش راهبری راه یافتند و ۲۳ تا ۲۵ شهریورماه آخرین مرحله این جشنواره با حضور ۲۸ گروه در در تهران برگزار شد.
گروههای راه یافته به مرحله نهایی، هر کدام یک اثر را با هزینه جشنواره برای مرحله نهایی تهیه کردند. در این مرحله گروهها آثار خود را به صورت زنده و با حضور داوران به صحنه بردند و در نهایت برگزیدگان نهایی در آیین اختتامیه معرفی شدند.
«کهن آواهای تنبور و موسیقی کردی» در دالاهو
موسسه فرهنگی – هنری خانه تنبور دالاهو خردادماه ۱۴۰۳ فراخوان هشتمین دوره جشنواره «کهن آواهای تنبور و موسیقی کردی» را با هدف پاسداری و حفظ موسیقی باستانی تنبور و دیگر آواهای کهن کرُدی، شناسایی، معرفی، تشویق و راهنمایی استعدادهای جوان، سپاسگزاری و قدردانی از استادان پیشکسوت تنبور و سایر موسیقیهای کهن کُردی، تشویق و آگاهیبخشی به خانوادهها در جهت حفظ فرهنگ و هنر بومی خود منتشر کرد.
بیش از یکصد اثر به دبیرخانه جشنواره ارسال شد و در مجموع ۴۴ اثر اجرا و باهم به رقابت پرداختند. این رویداد ۲۹ و ۳۰ شهریورماه در روستای بانزلان از توابع شهر گهواره، شهرستان دالاهو برگزار شد و با معرفی برگزیدگان به کار خود پایان داد.
خانه تنبور، یک مرکز فرهنگی هنری غیردولتی است که به همت علی اکبر مرادی از اساتید موسیقی و چهره ملی ایران اهل کرمانشاه در روستای بانزلان گوران بنا نهاده شده است. این روستا در ایل گوران، بخش گهواره و شهرستان دالاهو و در استان کرمانشاه قرار دارد.
هدف از تأسیس این خانه، معرفی، آموزش، شناسایی و حفظ و نگهداری ساز تنبور و فرهنگ مرتبط با آن است؛ خانه تنبور ۲۲ شهریورماه سال ۱۳۹۶ با حضور هنرمندان برجسته موسیقی از سراسر ایران افتتاح و همزمان نخستین جشنواره کهن آواهای تنبور در آن برگزار شد.
نخستین گروهنوازی استان تهران
فراخوان نخستین جشنواره موسیقی گروهنوازی استان تهران مردادماه با هدف ایجاد فضایی رقابتی و تشویق هنرمندان موسیقی در دو بخش اصلی موسیقی ایرانی و موسیقی جهانی (کلاسیک غربی) و یک بخش ویژه نوازندگی پیانو (کلاسیک غربی) به همت اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی و همکاری انجمن موسیقی این استان منتشر شد.
۶۲۳ نفر در جشنواره گروهنوازی استان تهران شرکت کردند که از این تعداد، ۵۳۷ نفر در قالب ۱۳۷ گروه شرکت داشتند و از این تعداد ۱۶ گروه در بخش موسیقی ایرانی و ۹ گروه در بخش موسیقی جهانی به مرحله نهایی راه یافتند. در بخش پیانو ۸۶ نفر شرکت کردند که ۲۲ نفر به مرحله نهایی راه یافتند و برگزیدگان در آیین اختتامیه معرفی شدند.
این جشنواره به همت اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی و همکاری انجمن موسیقی این استان برگزار شد. مهدی خرمینژاد دبیر اجرایی و علی تقیپور دبیر هنری نخستین جشنواره موسیقی گروهنوازی استان تهران بودند.
ابهام در «تهرانُت»
امیرحسین حیدری مدیر باشگاه موسیقی نوجوان مهرماه طی نشست خبری از آغاز به کار رویداد ملی «تهرانُت» خبر داد و گفت: این رویداد با هدف کشف استعدادها و توانمندیهای نوجوانان در حوزه موسیقی و حمایت و هدایت آنان در پنج محور آهنگسازی، ملودیسازی، تکنوازی، آواز و جمعخوانی برگزار میشود.
مهلت ارسال آثار به نخستین رویداد ملی استعدادیابی «تهرانُت» تا ۳۰ مهرماه تعیین شده بود اما تا چهارم آبان ماه تمدید شد.
همچنین اعلام شده بود که پس از پایان مهلت ارسال آثار، هیات داوران آثار را ارزیابی میکنند و نتایج مرحله اول چهارم آبان ماه اعلام خواهد شد. ۱۷ تا ۲۳ آذرماه مرحله نهایی و اجرای حضوری آثار تعیین شد که آثار داوری شوند و همچنین اعلام شد که ۲۶ آذرماه نشستی با سرمایهگذاران و تهیهکنندگان حرفهای حوزه موسیقی و برگزیدگان رویداد «تهرانُت» برگزار خواهد شد و اختتامیه رویداد نیز ۲۹ آذرماه تعیین شده بود که گردهمایی نوجوانان شرکتکننده در رویداد «تهرانُت» ۱۱ آبان ماه در فرهنگسرای بهمن برگزار شد و تاکنون خبری از اختتامیه این رویداد منتشر نشده است.
ششمین جشنواره «امیرجاهد»
خانه موزه دکتر معین و استاد محمدعلی امیرجاهد با همکاری خانه موسیقی ایران براساس وظایف و رسالت خود، جشنواره ملی موسیقی «امیرجاهد» را به منظور حفظ و ارتقای فن و هنر موسیقی جدی مبتنی بر مبانی تفکر، فرهنگ و هنر ملی ایران و ضرورت کشف استعدادهای درخشان و حمایت از نسل جوان در پنج رده سنی؛ «الف» (۱۱-۸)، «ب» (۱۵-۱۲)، «ج» (۲۰-۱۶)، «د» (۳۰-۲۱) و «ه» (۳۱ سال به بالا) برگزار میکند.
ششمین دوره این جشنواره با حمایت خانهموزه دکتر معین و استاد امیرجاهد، خانه موسیقی ایران، انجمن موسیقی ایران، برج آزادی تهران، بنیاد رودکی و شهرداری منطقه ۱۴ تهران در بخشهای موسیقی ایرانی (سنتی و محلی)، کلاسیک، پاپ، کوبهای و آواز برگزار شد و افراد متقاضی و گروهها با توجه به رده سنی پس از ارزیابی اولیه و کسب مجوز، به رقابت پرداختند و داوریهای این رویداد شهریور و مهرماه انجام شد و برگزیدگان در آیین اختتامیه معرفی شدند.
جشنواره هفدهم موسیقی جوان
فراخوان هفدهمین جشنواره ملی موسیقی جوان به دبیری حمیدرضا اردلان ۲۸ اسفندماه ۱۴۰۲ توسط انجمن موسیقی ایران، با حمایت دفتر موسیقی معاونت امور هنری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در چهار بخش اصلی؛ «موسیقی دستگاهی ایران»، «موسیقی نواحی»، «موسیقی کلاسیک» و «آهنگسازی» و یک بخش ویژه؛ «شناخت و حفظ ردیف» در سه گروه سنی «الف» ۱۵ تا ۱۸ سال؛ متولدین سالهای ۱۳۸۵ تا ۱۳۸۸، «ب» ۱۹ تا ۲۳ سال؛ متولدین سالهای ۱۳۸۰ تا ۱۳۸۴ و «ج» ۲۴ تا ۲۹ سال؛ متولدین سالهای ۱۳۷۴ تا ۱۳۷۹ منتشر شد.
پس از پایان کار هیاتهای تخصصی داوری مرحله مقدماتی و بررسی ۲۱۱۷ اثر ارسالی از ۳۱ استان، ۲۸۹ نفر به مرحله نهایی در دو بخش «دستگاهی» و «کلاسیک غربی» راه یافتند. داوری مرحله نهایی جشنواره ملی موسیقی جوان در این دو بخش از ۲۷ شهریور تا سوم مهرماه در تالار رودکی برگزار شد.
در نهایت ۴۳۰ نفر برگزیده و تجلیل شدند، ۲۵۷ نفر در بخش موسیقی نواحی و مقامی، ۱۳۰ نفر در موسیقی ردیف دستگاهی و ۴۳ نفر در بخش موسیقی کلاسیک صاحب رتبههای اول تا سوم شدند.
جایزهای برای روحالله خالقی
جایزه آهنگسازی استاد روح الله خالقی سال ۱۴۰۲ در بخش جنبی دومین کنفرانس ملی مطالعات میان رشتهای در ادبیات و هنرهای کاربردی، موسیقی، نمایش و سینما در دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات برگزار شد و سال ۱۴۰۳ به صورت گسترده با همراهی بنیاد رودکی و مجموعه فرهنگی برج آزادی تهران و با حمایت انجمن موسیقی ایران، فرهنگستان هنر، انجمن آثار و مفاخر فرهنگی و حضور اساتید نام آشنای موسیقی ایرانی به صورت مستقل و در سطح ملی برگزار شد.
دومین دوره این رویداد هنری با هدف کشف و گسترش استعدادهای آهنگسازی و ایجاد انگیزه در نسل جوانِ آهنگساز و شناساندن آثار و شیوه آهنگسازی استاد روح الله خالقی از ابتدای سال ۱۴۰۳ در دو بخش رقابتی (آهنگسازی) و پژوهشی کار خود را آغاز کرد که هیات داوران بخش آهنگسازی این رویداد را پویا سرایی، آروین صداقت کیش، سیامک جهانگیری، کارن کیهانی و کیوان فرزین تشکیل دادند و اساتیدی همچون سیدحسین میثمی، محمدعلی مرآتی، مریم قرسو، آروین صداقت کیش، پیروز ارجمند، سجاد پورقناد، بابک خضرایی، پویا سرایی و احمد صدری داوران بخش پژوهشی این جایزه بودند. در این دوره ۲۱ اثر در تمامی بخشها به جشنواره ارسال شد، آثار داوری شدند و در نهایت ۱۱ شرکتکننده آبان ماه در آیین اختتامیه به عنوان برگزیده معرفی شدند.
نهمین مسابقه آهنگسازی الکتروآکوستیک
فراخوان نهمین دوره مسابقه آهنگسازی موسیقی الکتروآکوستیک «جایزه رضا کروریان» آبان ماه در قالب هفتمین دوره از جشنواره بینالمللی موسیقی الکترونیک تهران منتشر شد.
هیات برگزاری مسابقه گرامیداشت آهنگساز نوگرای ایرانی «رضا کروریان» که هر ساله برگزار میشود، از آهنگسازان فعال در حوزه موسیقی الکترونیک بدون محدودیت سنی و در جهت پشتیبانی از موسیقی الکتروآکوستیک و بیشتر شناساندن این موسیقی در ایران دعوت کرد با ارسال آثار خود در این مسابقه شرکت کنند. مهلت ارسال آثار برای نهمین دوره جایزه رضا کروریان، ۲۹ اسفندماه ۱۴۰۳ تعیین شد، هیات داوران دوره نهم، نفرات برگزیده را اردیبهشت ماه سال ۱۴۰۴ اعلام خواهند کرد.
همچنین هفتمین جشنواره بینالمللی موسیقی الکترونیک تهران به همت گروه موسیقی «یارآوا» با همکاری دانشگاه هنر تهران برگزار میشود و بخش دانشجویی این جشنواره با اعلام فراخوان، از تمامی دانشجویان موسیقی کشور دعوت به ارسال اثر در حوزه موسیقی الکترونیک کرده است.
دومین جشنواره سرود بسیج
نخستین دوره جشنواره سرود بسیج تیرماه سال ۱۴۰۱ با پیام رهبر معظم انقلاب آغاز شد. فراخوان دومین دوره این جشنواره بهمن ماه سال ۱۴۰۲ منتشر شد. براساس فراخوان تا اردیبهشت ماه ۱۴۰۳، حدود ۳ هزار و ۲۴۷ اثر به دبیرخانه ارسال شد. مرحله بازبینی استانی آثار انجام شد و مرحله بازبینی کشوری و اختتامیه این رویداد ۱۵ تا ۱۷ آبان ماه در مجتمع فرهنگی الزهرا برگزار شد.
در دوره دوم از تعدد بخشها جلوگیری شده و تنها دو بخش ملی و محلی در نظر گرفته شد که ۳۵ گروه به مرحله نهایی و کشوری راه یافتند، از این تعداد، ۲۱ گروه پسران و ۱۴ تا دختران بودند. همچنین ۱۶ گروه پسر ملی، ۱۱ گروه دختر ملی، سه گروه دختر محلی و پنج گروه پسر محلی در مرحله نهایی با یکدیگر رقابت کردند. با توجه به جنایات رژیم صهیونیستی، یک جایزه ویژه با موضوع غزه در نظر گرفته شد. همچنین جوایزی به شاعران، آهنگسازان، مربیان و تکخوانان برگزیده اهدا شد.
تغییر زمان و مکان «نوای مهر»
فراخوان سومین جشنواره ملی موسیقی «نوای مهر» آذرماه با هدف افزایش تولید آثار فاخر در حوزه هنر موسیقی و بازشناسی محورهای جریانساز در حوزههای شعر، ترانه، موسیقی، سرود و آواز جمعی منتشر شد.
این جشنواره مقرر شده بود در پنج بخش؛ آواز جمعی در دو بخش گروه کُر و گروه سرود، مسابقه آهنگسازی (سبک آزاد)، صدای نو و تولیدات استانها با موضوعهای ایثار، مهربانی، از خودگذشتگی، همدلی و اتحاد، ایران سربلند و ایران مقتدر اسفندماه ۱۴۰۳ برگزار شود، مهلت ارسال آثار به سومین جشنواره ملی موسیقی «نوای مهر» با توجه به درخواست هنرمندان و متقاضیان شرکت در این جشنواره تا ۳۰ دی ماه تمدید شد اما تا اسفندماه این جشنواره برگزار نشد.
مجتبی میرحسینی مدیرکل بنیاد شهید و امور ایثارگران سیستان و بلوچستان ۱۸ اسفندماه اعلام کرد که جشنواره ملی موسیقی «نوای مهر» از مصوبات سفر معاون رئیس جمهور و رئیس بنیاد شهید و امور ایثارگران به سیستان و بلوچستان است و اردیبهشت ۱۴۰۴ در این استان برگزار میشود.
تشویق، ترغیب و حمایت از آفرینشگران موسیقی براساس موضوعات جشنواره، ایجاد بستر و فضای مناسب برای تعامل و همکاری هنرمندان فعال موسیقی در راستای ترویج موضوعات جشنواره، گسترش زمینههای فکری و فرهنگی در جهت تولید آثار فاخر و ارزشمند هنری با هدف ارتقای بینش و آگاهی جامعه به عنوان مخاطب اصلی این گونه آثار هنری و ایجاد جریانسازی و گفتمان فرهنگی و اجتماعی در این زمینه، توجه به ترانه و تصنیف به عنوان میراثی ملی و ایجاد انگیزه برای فعالیت نسل نو و نمونهآفرینی در مسیر تولید آثار فاخر و ارزشمند هنری با هدف ارتقای بینش و آگاهی جامعه از جمله اهداف این جشنواره ذکر شده است.
برگزاری «صبا» پس از ۵ سال
انجمن علمی موسیقی دانشگاه هنر ایران مردادماه با هدف خلق تجربه یک فرآیند هنری و علمی با تمرکز بر کار گروهی در یک محیط رقابتی سالم، فراخوان سومین جشنواره دانشجویی موسیقی «صبا» را منتشر کرد. این جشنواره پس از وقفهای پنج ساله به دلیل پاندمی کووید-۱۹، با شکلگیری و تثبیت تشکلهای دانشجویی دانشگاه هنر همچون انجمن علمی، با تلاش دانشجویان و حمایت اساتید دانشگاه به دبیری روزبه محمدی ۲۶ آذرماه در فرهنگسرای نیاوران آغاز شد و به مدت ۶ روز تا یکم دی ماه ادامه داشت.
سومین جشنواره دانشجویی موسیقی «صبا» در دو بخش رقابتی شامل محورهای گروهنوازی موسیقی کلاسیک غربی، گروهنوازی موسیقی کلاسیک ایرانی، آهنگسازی، آهنگسازی برای ارکستر سازهای ایرانی و پژوهش موسیقی و بخش غیررقابتی شامل برنامههایی از جمله کنسرتهای موسیقی، کارگاهها و نشستهای آموزشی بود. این جشنواره یکم دی ماه با معرفی برگزیدگان پایان یافت.
«پیانو کلارا» نهم
خانه موسیقی ایران فراخوان نهمین دوره فستیوال رقابتی «پیانو کلارا» را در پنج رده سنی؛ گروه «الف»: ۶ تا ۹ سال، گروه «ب»: ۱۰ تا ۱۳ سال، گروه «ج»: ۱۴ تا ۱۶ سال، گروه «د»: ۱۷ تا ۲۰ سال و گروه «ه»: ۲۱ تا ۲۴ سال منتشر کرد.
پس از پایان مهلت ارسال آثار و بازبینی فیلمهای ارسال شده به دبیرخانه فستیوال، از یکصد متقاضی، ۶۶ نفر به مرحله نخست این رقابتها راه یافتند و پس از داوری توسط هیات داوران؛ کلارا بوکوچاوا، سودا جعفراوا و تقی ضرابی، ۵۴ نفر به مرحله دوم که ۲۷ دی برگزار شد، راه یافتند. در نهایت، از بین این شرکتکنندگان، ۱۵ نفر در پنج گروه سنی؛ «الف»، «ب»، «ج»، «د» و «ه»، مقامهای یک تا سوم را کسب کردند و برگزیدگان در آیین اختتامیه معرفی شدند.
فستیوال رقابتی نوازندگی «پیانو کلارا» با هدف کشف و شناسایی استعدادهای درخشان هنری، پرورش و معرفی آنان به جامعه هنری، ایجاد بستر مناسب برای فعالیتهای حرفهای نوازندگان جوان، حمایت مادی و معنوی از برگزیدگان و هنرمندان مستعد و جوان برگزار شد.
«آوای عشق» در همدان
فراخوان ششمین جشنواره موسیقی و سرود سازمان بسیج هنرمندان با عنوان «آوای عشق» به دبیری رضا مهدوی مهرماه منتشر شد، این جشنواره توسط سازمان بسیج مستضعفین در دو مرحله استانی و ملی با محوریت «فلسطین»، «ایثار و شهادت»، «شعار سال: جهش تولید با مشارکت مردم»، «بسیج» و «آزاد» برگزار شد که احمد صدری، سیداحمد میرمعصومی، دامون شش بلوکی پس از معرفی داوران استانی، آثار شرکتکننده را در حوزههای سرود، آکاپلا و تکآهنگ مورد بررسی و ارزیابی قرار داده و آثار منتخب را برای شرکت در مرحله نهایی معرفی کردند.
مرحله نهایی این جشنواره ۲۸ تا ۳۰ دی ماه در تالار بوعلی سینای شهر همدان برگزار شد و برگزیدگان در آیین اختتامیه معرفی شدند. محمدعلی گلپایگانی(گلریز)، هادی آرزم، بهنام صبوحی، مجید اخشابی و رضا مهدوی اعضای هیات داوران بخش نهایی این جشنواره در سه بخش سرود، آکاپلا و تکآهنگها در گونههای مختلف بودند.
حضور گسترده و جذب حداکثری استعدادهای جوان، شناسایی، ساماندهی و حمایت از استعدادهای خلاقِ آواز جمعی (آکاپلا، سرود، هم سرایی و … )، ایجاد امکان حضور استعدادها (فردی و جمعی) در مجامع، برنامهها، جشنوارهها، مراسم و همفکری برای گسترش و تحکیم حرکتهای هنرمندانه از طریق سرود در منطقه و جهان از اهداف برگزاری جشنواره ملی موسیقی و سرود بسیج هنرمندان (آوای عشق) بود.
نخستین جشنواره موسیقی خلاق در اصفهان
نخستین جشنواره ملی موسیقی خلاق ایران به دبیری امید قبادی با اهدافی همچون کشف استعدادهای ویژه و خاص در شاخههای موسیقی فاخر در کشور، تجلیل از هنرمندان خلاق کشور در حوزه موسیقی، ترغیب سایر هنرمندان به نوآوری در این هنر فاخر، آشنایی هر چه بیشتر جوانان با موسیقی ریشهای و آیینی کشور و تلاش در نهادینهسازی تفکر موسیقی پژوهی و نوآوری و خلاقیت در هنرمندان و کمک به ارتقای صنعت موسیقی و ارتقای گستره سازها در موسیقی ایران ۲۲ تا ۲۵ دی ماه در شاهین شهر اصفهان برگزار شد.
فراخوان این جشنواره مهرماه ۱۴۰۳ در بخشهای رقابتی و غیررقابتی منتشر شد و آیین اختتامیه نخستین جشنواره ملی موسیقی خلاق ایران ۲۵ دی ماه با حضور احمد صدری سرپرست دفتر موسیقی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، محمدعلی مرآتی مدیرعامل انجمن موسیقی ایران، مهدی جمالینژاد استاندار، سیدمهدی سیدیننیا مدیرکل اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی استان اصفهان، سعید ابریشمیراد رئیس جشنواره و شهردار شاهین شهر، جمعی از مسئولان و هنرمندان و معرفی برگزیدگان در تالار شیخ بهایی شاهین شهر برگزار شد.
همچنین همزمان با آیین اختتامیه جشنواره ملی موسیقی خلاق ایران، نخستین ارکستر ملی شاهینشهر به نام «شاهین» و ساختمان پردیس موسیقی موسسه آموزش عالی غیرانتفاعی عقیق شاهینشهر و بوستان هنر این دانشگاه افتتاح شد.
تغییر زمان و استان جشنواره موسیقی نواحی
انجمن موسیقی ایران مردادماه فراخوان هفدهمین جشنواره منطقهای موسیقی نواحی ایران را پیرامون «ایران فرهنگی؛ طبقهبندی موسیقایی و تغییرات» منتشر کرد. قرار بود بخش اول این دوره از جشنواره در پنج منطقه ایران در مهرماه، در یک گستره ملی به همت دفتر موسیقی معاونت امور هنری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، توسط انجمن موسیقی ایران و با همکاری ادارات کل فرهنگ و ارشاد استانهای سراسر کشور به صورت غیرقابتی برگزار شود که برگزار نشد.
نادره رضایی معاون امور هنری وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی دی ماه با محمدعلی طالبی استاندار، محسن روحی مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان کرمان، احمد صدری دبیر پیشین جشنواره موسیقی نواحی دیدار کرد و درباره ظرفیتهای استان کرمان در برگزاری جشنواره نواحی و دیگر رویدادهای هنری گفتوگو کردند. در پی این دیدار و گفتوگو برگزاری هفدهمین جشنواره موسیقی نواحی در کرمان قوت گرفت.
پیرو این نشست، اعضای شورای سیاستگذاری و دبیر هفدهمین جشنواره موسیقی نواحی معرفی شدند اما ۱۳ بهمن ماه اعلام شد که استان میزبان جشنواره تغییر کرده و هرمزگان با امضای یک تفاهمنامه میان استاندار و معاون امور هنری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، به عنوان میزبان هفدهمین جشنواره ملی موسیقی نواحی ایران معرفی شد.
نشست ستاد هفدهمین جشنواره موسیقی نواحی ۱۱ اسفندماه با حضور نادره رضایی معاون امور هنری وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، فرخنده جلالی مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی هرمزگان در هرمزگان برگزار و اعلام شد که این جشنواره پنجم تا هشتم اردیبهشتماه ۱۴۰۴ برگزار میشود.
اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی هرمزگان در فاصله زمانی اسفند ۱۴۰۳ تا اردیبهشتماه ۱۴۰۴، با توجه به گروههای اجرایی مشخص شده؛ چند پیش درآمد و پیش برنامه را درباره آیینهای کمتر پرداخته شده در هرمزگان طراحی کرد که رمضانخوانی به عنوان احیا و بازآفرینی آیین و سنتهای مردم هرمزگان در ماه مبارک رمضان از جمله آنها بود.
«عاشیقلار؛ نوای وحدت ایران» در تبریز
فراخوان چهارمین جشنواره ملی «عاشیقلار؛ نوای وحدت ایران» دی ماه با هدف حمایت و صیانت از موسیقی عاشیقی و با رویکرد وحدت و وفاق ملی و نیز استفاده از مفاهیم و آموزههای انسانی در این موسیقی، همزمان با ایام مبعث حضرت رسول اکرم (ص) توسط انجمن فرهنگی و هنری عاشیقلار آذربایجان شرقی و با همکاری انجمن موسیقی تبریز و حمایت اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی آذربایجان شرقی منتشر شد.
این جشنواره در دو بخش هنری (اجرای صحنهای) و (ادبی) با موضوعات تحقق شعار «جهش تولید با مشارکت مردم»، فرهنگ، آداب و سنن زیست بوم ایرانیـآذربایجانی با نگاه ویژه بر عفت و حجاب و بنیان خانواده و جوانی جمعیت، وفاق ملی و وحدت و انسجام ایرانی، مظلومیت مردم غزه و تحقق عدالت جهانی، سبک زندگی متعالی با تأسی به سیره اهل بیت و عصمت و طهارت ششم تا نهم بهمن ماه در شهر تبریز برگزار شد.
تبلیغ، ترویج و معرفی فرهنگ بومی و فولکلور عاشیقی و صیانت از فرهنگ و هنر بوم و اصیل منطقه، ایجاد بستر مناسب برای افزایش نشاط اجتماعی و عمومی شهروندان، نکوداشت پیشکسوتان و عرصه عاشیقی، مقابله با تهاجم فرهنگی بیگانه و تقویت وحدت و انسجام ملی، ایجاد زمینه برای استعدادیابی و تربیت اصولی جوانان علاقهمند به هنر عاشیقی از دیگر اهداف برگزاری این جشنواره بود.
هشتمین دوسالانه جایزه آلبوم موسیقی پس از ۵ سال
خانه موسیقی ایران آبان ماه پس از پنج سال وقفه فراخوان هشتمین دوره دوسالانه جایزه آلبوم موسیقی را منتشر کرد. جایزه بهترین آهنگساز، تکنواز، خواننده و بهترین آلبوم موسیقی ملی ایران در بخشهای موسیقی کلاسیک ایرانی شامل ردیف دستگاهی و ارکسترال، موسیقی نواحی، موسیقی تلفیقی، موسیقی پاپ و موسیقی کلاسیک غربی در جشن شب موسیقی که پایان سال برگزار شد، به برگزیدگان اهدا شد.
سال ۱۳۹۸ در پی وقوع حوادث داخلی در کشور و به منظور ابراز همدردی با هموطنان داغدیده، جشن بیستمین سالگرد تأسیس خانه موسیقی ایران که قرار بود دی ماه همان سال برگزار شود، لغو شد.
جشنواره چهلم موسیقی فجر
چهلمین جشنواره بینالمللی موسیقی فجر به دبیری رضا مهدوی، ریاست احمد صدری و مدیریت اجرایی محمدعلی مرآتی، به همت معاونت امور هنری و همکاری دفتر موسیقی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، انجمن موسیقی ایران و بنیاد فرهنگی هنری رودکی با بخشهای رقابتی (جایزه باربد) و غیررقابتی با موضوع و محوریت وفاق ملی و با حضور ۱۰۶ گروه و یکهزار و ۷۷۱ نوازنده و خواننده، ۲۳ تا ۲۹ بهمن ماه در ۱۰ سالن شهر تهران و ۲۰ استان کشور برگزار شد و در تهران میزبان ۶ گروه و هنرمند از کشورهای ترکیه، هند، هلند، تونس، اسپانیا و ارمنستان بود که برخی از آنها اجراهای مشترکی را با هنرمندان ایرانی داشتند.
معرفی و تقدیر از آثار برگزیده هنرمندان موسیقی ایران، اعتلای هنر موسیقی و ارتقای سطح سلیقه و فرهنگ شنیداری مخاطبان، مراقبت از هویت ملی مبتنی بر آموزههای آیینی و ایرانی، تقویت و حمایت از هنر خلاق به ویژه ایده و اجراهای صدا و موسیقی نسل جوان و شناسایی و تحکیم فرم و محتوای کیفی برای گونههای مختلف موسیقی از اهداف چهلمین جشنواره بینالمللی موسیقی فجر بود.
آیین افتتاحیه این جشنواره برای نخستین بار در تاریخ چند سال اخیر جشنواره موسیقی فجر با حضور فاطمه مهاجرانی سخنگوی دولت، نیکنام حسینیپور مشاور وزیر و رئیس مرکز اطلاع رسانی و روابط عمومی، نادره رضایی معاون امور هنری وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی و جمعی از مسئولان با تجلیل از حسن ریاحی آهنگساز و چهره ماندگار موسیقی و مدیر اسبق مرکز موسیقی سازمان صدا و سیما و آهنگساز سرود ملی ایران و حمید شاهنگیان آهنگساز و تنظیمکننده و آهنگساز اثر ماندگار «خمینی ای امام» در هنرستان موسیقی پسران برگزار شد.
چهلمین جشنواره بینالمللی موسیقی فجر با افزایش ۴۰ درصدی بانوان در تمام گونههای مختلف موسیقی مواجه بود و ۱۲ گروه بانوان در سانسهای ۱۶ و ۱۹ در فرهنگسرای نیاوران روی صحنه رفتند اما در دورههای گذشته اجراهای بانوان در ساعت ۱۴ و در زمان نامناسبی بود که بانوان امکان حضور در این اجراها را نداشتند.
این جشنواره تغییرات دیگری هم داشت، بخش سرود در دوره چهلم به دلیل عدم موازی کاری با سایر رویدادهایی که در این حوزه برگزار شد، حذف شد. قرار بود در این دوره بخشی نیز به موسیقی رپ اختصاص داده شود که هنرمندان و فعالان این حوزه دعوت جشنواره را نپذیرفتند و این بخش از جشنواره حذف شد. در آیین اختتامیه چهلمین جشنواره بینالمللی موسیقی فجر، فاطمه رفاهت خبرنگار خبرگزاری جمهوری اسلامی (ایرنا) برگزیده دوم در بخش گزارش جایزه «موسیقی و رسانه» شناخته و تجلیل شد.
تغییر زمان عودنوازی قشم
فراخوان دومین جشنواره ملی عودنوازی قشم ۱۷ بهمن ماه با هدف ترویج و ارتقای سطح هنر عودنوازی، ارتقای فرهنگ و هنر جزیره قشم و معرفی ظرفیتهای بینظیر این جزیره جهانی منتشر شد. این جشنواره توسط موسسه شهرکتاب و میزبانی سازمان منطقه آزاد قشم، از ۲۵ تا ۲۸ فروردین ۱۴۰۴ در جزیره قشم برگزار خواهد شد.
در این دوره، بخش غیررقابتی آنسامبل با محوریت ساز عود (شامل دوئت و گروههای بیشتر که حتماً باید دو ساز ملودیک وجود داشته باشد) نیز در نظر گرفته شده است. بخش رقابتی جشنواره در سه رده سنی «زیر ۱۴ سال»، «۱۵ تا ۱۸ سال» و «۱۹ تا ۲۵ سال» برگزار میشود.
محمد فیروزی، مجید ناظمپور، سحر فروزان، نجمه صغیر، علی ابوالقاسمی، محسن فتاحی، کیوان فرزین و محمد پیری اعضای شورای سیاستگذاری، محمد فیروزی دبیر و محسن فتاحی دبیری اجرایی دومین جشنواره ملی عودنوازی هستند.
نخستین دوره جشنواره عودنوازی قشم اسفندماه ۱۴۰۲ برگزار شد و زمان دوره دوم این جشنواره تغییر کرد. دبیر اجرایی دومین جشنواره عودنوازی قشم در این باره بیان کرد: تغییر همواره باعث نوآوری میشود، در این دوره قصد داشتیم دولت را از تولیگری خارج کنیم. بخشی از مسئولیت برگزاری را به موسسه شهر کتاب واگذار کردیم. همچنین اسفند ۱۴۰۳، فرصت ما برای برگزاری جشنواره، به علت ماه مبارک رمضان محدود بود و جشنواره مناسب برگزار نمیشد. در این جشنواره، رویکرد گردشگری هم مدنظر است و اسفندماه استقبال گردشگری بالا است و مراکز اقامتی ظرفیت کافی ندارند، به همین دلیل تصمیم گرفتیم جشنواره عودنوازی را در فروردین ماه که با کاهش مسافر در جزیره قشم رو به رو هستیم، برگزار کنیم.
ساز عود (بربط یا رود) از جمله سازهای زهی-زخمهای موسیقی است که سال ۱۳۹۷ در ایران ثبت ملی شد و سال ١۴٠١، «مهارت ساختن و نواختن عود» به صورت مشترک در هفدهمین نشست کمیته بین دولتها برای پاسداری از میراث فرهنگی ناملموس به نام کشورهای ایران و سوریه در فهرست میراث جهانی یونسکو به ثبت رسید.
فراخوان نخستین جشنواره «تماشاگه راز»
موسسه فرهنگی هنری «تماشاگه راز» در آستانه سیامین سال آغاز به کار خود، اسفندماه فراخوان نخستین جشنواره هنری با موضوع مناجات در عرصه شعر و موسیقی را با هدف اعتلای فرهنگ مناجات و کشف استعدادهای جوان و تجلیل از پیشکسوتان شعر و موسیقی منتشر کرد. بخشهای این جشنواره شامل قطعات موسیقی تولید شده و اشعار سروده شده با موضوع ستایش و مناجات است.
مهلت ارسال آثار به نخستین جشنواره «تماشاگه راز» تا پایان ماه مبارک رمضان و دهم فروردین ۱۴۰۴ تعیین شده است، آیین پایانی این جشنواره، مکان و شرایط حضور در این آیین به برگزیدگان اعلام خواهد شد. به ۱۰ نفر از برگزیدگان هر یک از بخشهای تعیین شده، سپاسنامه، تندیس جشنواره و هدیه ویژه نقدی اهدا میشود. شرکتکنندگان میتوانند سوالات مربوط به این جشنواره هنری را با شماره تماس ۸۸۰۵۳۲۰۰-۰۲۱ مطرح کنند.
5757